Jump to content

ନାଥ

ଉଇକିଅଭିଧାନ‌ରୁ

ନାଥ

ଉଚ୍ଚାରଣ

[ସମ୍ପାଦନା]
  • (file)

ସଂସ୍କୃତ - ବିଶେଷ୍ୟ - ପୁଂ. (ନାଥ୍ ଧାତୁ=ପ୍ରଭୂ ହେବା+କତ୍ତୃ. ଅ)

[ସମ୍ପାଦନା]
୧. ପ୍ରଭୂ —୧. Lord; master.
୨. ଅଧିପତି; ଦ୍ରବ୍ୟର ମାଲିକ —୨. Owner.
୩. ସହାୟ; ରକ୍ଷକ —୩. Protector; guardian.

ସ୍ୱଭାବେ ନିର୍ଜନ ବନସ୍ତ ତାହାଙ୍କୁ କେ ହୋଇବ ନାଥ ଜଗନ୍ନାଥ. ଭାଗବତ

୪. ନାୟକ —୪. Leader.
୫. ଶାସକ —୫. Ruler.
୬. ସ୍ୱାମୀ; ପତି —୬. Husband.
୭. ପ୍ରାଣନାଥ; ପ୍ରାଣପ୍ରୀୟ ବ୍ୟକ୍ତି —୭. The lord of one's life; one's beloved ; a woman's lover.
୮. (+କରଣ. ଅ) ପଶୁ ଙ୍କର ନାକ ଫୋଡ଼ରେ ଗଳା ଯାଇଥିବା ଦଉଡ଼ି —୮. A string passed through the nose of bullocks etc.

ଦେଶଜ - ବିଶେଷ୍ୟ -

[ସମ୍ପାଦନା]
୧. ଭିକ୍ଷୁକ ବା ଯୋଗୀ ଜାତିର ଉପାଧିବିଶେଷ — ୧. The title of a beggar caste.

କୁଭଁ କୁଭଁ କୁଭଁ କେନ୍ଦରା ବାଜିଲା ନାଥ ଭିକ୍ଷା ମାଗେ ପରା ନନ୍ଦକିଶୋର. ନିର୍ଝରିଣୀ

[ ଏହା ମଧ୍ୟ ଗୋରଖ ପନ୍ଥୀ ସାଧୂମାନଙ୍କର ଉପାଧିବିଶେଷ ଓ ଏ ଉପାଧି ନାମ ପରେ ଲାଗେ ]

୨. (ରାଜ୍ୟର) ରାଜା —୨. King of a place.

ନାଥ ଅଷ୍ଟଦୂର୍ଗର ଯେ ନିତି ସେ ମୋ ପଦେ ଭଜେ କବିସୂର୍ଯ୍ୟ. କିଶୋରଚମ୍ପୂ ଟୀ ଗୀତ

[ ଦ୍ର—ଦେଶର ରାଜାଙ୍କୁ ଉକ୍ତ ଦେଶର ପ୍ରଭୂ, ନାଥ, ସ୍ୱାମୀ, ପତି, ଅଧିପ, ଅଧିପତି ଆଦି ପଦଦ୍ୱାରା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଏ ]

୩. ବନ୍ଧୁ —୩. Friend.

ତିନି ଲୋକନାଥ ହୋଇଣ ଅନାଥ ଲୋଡ଼ୁ ଅଛନ୍ତି ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ନାଥ କୃଷ୍ଣସିଂହ. ମହାଭାରତ. ଆଦି

୪. ଶ୍ରୀ ନାଥ, ଗୋପୀନାଥ, ଉଦୟନାଥ, ଜଗନ୍ନାଥ ଆଦି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଡ଼ାକିବା ନାମ —୪. Name by which persons named Ṡrīnātha, Udayanātha Jagannātha etc are accosted.