ଶିଖା
ଶିଖା
ଉଚ୍ଚାରଣ
[ସମ୍ପାଦନା]ସଂସ୍କୃତ - ବି (ଶୀ ଧାତୁ=ଶୟନ କରିବା+ସଂଜ୍ଞାର୍ଥେ ଖ+ଆ)
[ସମ୍ପାଦନା]- ୧. ଚୂଡ଼ା; ଅଗ୍ରଭାଗ —୧. Top.
- ୨. ପର୍ବତର ଶିଖର —୨. Summit or crest of mountain.
- ୩. କିରୀଟ; ମୁକୁଟ —୩. Crown; headdress; crest.
- ୪. ଶିଖ; ମୌଳି —୪. Head.
- ୫. କ୍ରମଶଃ ସରୁ ହୋଇଯାଇଥିବା ଅଗ୍ରଭାଗ; ମୁନ —୫. Tapering top; sharp point.
- ୬. ମସ୍ତକର ଅଂଶ ବିଶେଷରେ ବଢ଼ାଯାଇଥିବା ଲମ୍ୱ କେଶଗୁଚ୍ଛ; ଚୁଟି — ୬. Tulf of long hair left on the head; pigtail; lock of hair on the head.
[ଦ୍ରଷ୍ଟବ୍ୟ — ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଅଛି ଯେ, ହିନ୍ଦୁମାନେ ଶିଖା ଧାରଣ କରିବେ ପୂଜା, ଜପ, କରିବା ସମୟରେ ଗାୟତ୍ରୀ ପାଠପୂର୍ବକ ଶିଖା ବନ୍ଧନ (ବାଳରେ ଗଣ୍ଠି ପକାଇବା) କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ମୁକ୍ତଶିଖ ବ୍ୟକ୍ତିର ଅଚମନ ସୁଦ୍ଧା ଅଶୁଦ୍ଧ (ବିଶ୍ୱକୋଷ)]
- ୭. ଜଳୁଥିବା ନିଆଁର ଶୀର୍ଷ — ୭. The flame of a burning fire; the spire of a flame.
- ୮. ଅର୍ଚ୍ଚି; ଜ୍ୱାଳା —୮. Lustre.
- ୯. ଶାଖା —୯. Bough; branch.
- ୧. ମତିଆ ଶସ୍ତ୍ରାଦିର ଶାଖା — ୧୦. The prong
- ୧. ମନିଆ ଶସ୍ତ୍ରାଦିର ଶାଖା —୧୦. The prong
of a pointed weapon.
- ୧୧. କାମଜ୍ୱର — ୧୧. Amorous fever; morbid excitement due to lust.
- ୧୨. ତୁଳସୀ —୧୨. Holy Basil.
- ୧୩. ଲୁହାଲଙ୍ଗଳିଆ ଲତା —୧୩. A kind of creeper; Gloriosa surperba.
- ୧୪. ମୟୂର, କୁକୁଡ଼ା ଆଦି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଉଠିଥିବା ପକ୍ଷଗୁଚ୍ଛ ବା ଜଃ —୧୪. Tuft of features on the heads of peacock an other birds.
- ୧୫. ପ୍ରକାଶ; କିରଣ (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) —୧୫. Ray of light.
- ୧୬. ବସ୍ତ୍ରର ଅଞ୍ଚଳ ବା କାନି (ହିନ୍ଦୀ - ଶ) —୧୬. The end of the cloth.
- ୧୭. ଗୋଡ଼ ଆଙ୍ଗୁଠିର ଅଗ୍ରଭାଗ (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) —୧୭. Tip of a finger of the foot.
- ୧୮. ସ୍ତନର ଅଗ୍ରଭାଗ ବା ଭୃଣ୍ଡି (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) — ୧୮. Nipple.
- ୧୯. ଗଛର ଚେର (ହିନ୍ଦୀ - ଶ) — ୧୯. Root.
- ୨. ଅଧିପତି; ନାୟକ (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) — ୨୦. Leaer.
- ୨୧. ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟକ୍ତି (ହି, ଶ) — ୨୧. Headman; chief person.
- ୨୨. ମୂର୍ବା (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) —୨୨. Transveria Zeylanica (plant).
- ୨୩. କଟାମାଂସୀ (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) —୨୩. Indian spikenard
- ୨୪. ବଚା (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) —୨୪. Orris root.
- ୨୫. ଏକ ବର୍ଣ୍ଣବୃତ୍ତ (ହିନ୍ଦୀ - ଶ.) —୨୫. Name of a metre.
[ଦ୍ରଷ୍ଟବ୍ୟ —ଏର ବିଷମ ପାଦମାନଙ୍କରେ ୨୮: ଲଘୁମାତ୍ରା ଓ ଅନ୍ତରେ ଏକ ଗୁରୁ ବର୍ଣ୍ଣ ଥାଏ; ସମ ପାଦରେ ୩ ଲଘୁମାତ୍ରା ଓ ଅନ୍ତରେ ଏକ ଗୁରୁ ମାତ୍ରା ଥାଏ—ହିନ୍ଦୀ - ଶ.]
=== ସଂସ୍କୃତ - ବିଶେଷଣ - ସ୍ତ୍ରୀ (ପୁଂ. ଶିଖ; ଅନ୍ୟ ଶବ୍ଦ ସଙ୍ଗେ ସମାସଦ୍ୱାରା ହୋଇ ନିଷ୍ପନ୍ନ)
ଶିଖାଯୁକ୍ତା — (in a compound) Tufted (feminine).